Het is een miezerige zondagmiddag. Het regent en het stormt. Diana Woei belooft weinig goeds. De herfst gaat gewoon z’n gang. Zelfs een schamel zonnetje laat zich nauwelijks zien. Mooi weer om een erfenis te verdelen. Maar helaas, de plicht roept. Er staat vandaag een afspraak gepland met een man met een missie en een heel groot sociaal hart. Hij werkt met mensen die gebonden zijn aan een rolstoel en beroepshalve van de nood een deugd maken.

Een verhaal van Harry Hens

Het is 1989 als het gezin Klerks vanuit Sleeuwijk in Kaatsheuvel komt wonen. Toine, een van de kinderen van Ben en Aly Klerks, gaat naar Basisschool De Vaert. Na de lagere school doorloopt hij probleemloos het Dr. Mollercollege. Zijn volgende stap is meteen een bewuste; hij gaat studeren aan de Academie voor Lichamelijke Opvoeding in Tilburg, gevolgd door de Fontys Opleiding in Sittard, met als specialisatie Bewegingsonderwijs. Tijdens zijn studie wordt hem een stageplaats aangeboden in Jemen. Bepaald niet om de hoek, maar daardoor juist des te interessanter. Leergierig als hij is, neemt Toine deze kans met beide handen aan. Hij is dan pas 21 jaar. Na zijn avontuur in Jemen is het ROC Tilburg, het voormalige CIOS, met vooral Sport en Beweging in het takenpakket, een logisch vervolg. Hij wordt er docent. De Nederlandse Basketbalbond kende zijn vader Ben als geen ander. Ze heeft lucht gekregen van het fanatisme van zoon Toine en vraagt hem, alhoewel met gesloten beurs, hen te komen versterken als teammanager. Als tegenprestatie wordt hem een Master-opleiding International Sport Management in het vooruitzicht gesteld.

Voorgeschiedenis

Wanneer Toine in 1987 geboren wordt, is vader Ben Klerks al aan de rolstoel gekluisterd vanwege een beenamputatie. Hij is een zeer succesvolle rolstoel basketballer met doorzettingsvermogen en veel zelfvertrouwen. Die enorme drive en het empathische vermogen van zijn vader blijkt ook Toine in de genen te hebben. Het heeft hem door de levenservaring gevormd tot wat hij nu is. Maar daarover straks meer. In 1992, hij is dan pas 5 jaar, mag Toine mee naar de Paralympische Spelen in Barcelona. Vader Ben maakt op dat moment als speler deel uit van het Nederlands Rolstoel Basketbal Team. Ze brengen een gouden plak mee naar huis. Een ongekende prestatie voor dit team van lotgenoten. Kleine Toine weet niet wat hem overkomt. Het moet een enorme indruk op hem hebben gemaakt. Dat blijkt. Even tussen de regels door: Toen Toine net zijn eerste schooldag achter de rug had op Basisschool De Vaert en leeftijdgenootje Joppe Fransen aan hem vroeg: ‘Wè wilde gij laoter worre’ en Toine antwoordde ‘ik denk brandweerman’, zei hij ‘Dè moete nie doen, want daor kande dood van gaon’.

‘Da’s jammer, dan maar geen brandweerman’, moet Toine gedacht hebben. Hij stelde zijn plannen bij. En rigoureus. Vanaf dat moment speelt zich in zijn hoofdje een droomscenario af, waar geen drie lagere schoolhoofden hem van kunnen weerhouden. Want vele jaren later, na de intensieve studiejaren en de onuitwisbare belevenissen in Spaans Baskenland, richt hij een Stichting op: BEN, Basketball Experience NL. Als ode aan zijn vader. Het is een bedrijfstak die tot op dat moment hoogstwaarschijnlijk nog niet bestond. Tot een constructief een-op-een gesprek tussen Toine en zijn vader, over zijn bezieling voor de rolstoel basketbalsport, is het helaas nooit gekomen. Ben overleed op veel te jonge leeftijd. Gekscherend maakt Toine er meteen een woordspeling van: ‘Zo ben ik er dus ingerold’. Met dank aan zijn vader en toch ook een beetje aan Joppe.

Clinics rolstoelbasketbal

In 2008 worden de nieuwe, concrete plannen met een handtekening bekrachtigd. Toine (nu 36) wil met zijn enorme knowhow Sport en Beweging naar een hoger plan tillen. Zeven jaar later is hij fulltime gestart met alle activiteiten van de Stichting. Samen met zes werknemers met een loonstrookje. En allemaal met een of meerdere fysieke beperkingen. Ieder met een eigen, bijzonder verhaal. Als coach weet Toine hen optimaal te motiveren om hun persoonlijke ervaringen op een interactieve manier over te kunnen brengen aan anderen. Toine vertelt hierover: ‘Mensen hebben niet zelden vooroordelen. Ik zeg vaak: hoe presenteer je jezelf ? Voor 90% door wat je doet en voor 10% van wat je overkomt’. Hij heeft daar ook een levensmotto aan gekoppeld: ‘Je bent wie je bent’ en ‘Durf jezelf te laten zien’. Zelf vindt hij dat nog steeds een uitdaging om dat ook te kunnen. Alle zes collega’s van Toine geven het hele jaar door interactieve presentaties en workshops op scholen, bedrijven en instellingen. Zo’n 110 per maand. Toine vertelt vol enthousiasme: ‘Na zo’n meeting gaat de hele groep basketballen in originele rolstoelen, zoals die ook tijdens grote basketbaltoernooien worden gebruikt. Op deze manier ervaren zij het gevoel van mensen met een beperking. De succesvolle Paralympische Rolstoel Basketbal Kampioenschappen zijn daar een treffend voorbeeld van. Volgens Toine geeft zijn werk hem heel veel voldoening. Met telkens weer andere invalshoeken om deze tak van gehandicaptensport nóg meer te actualiseren en onder de aandacht te brengen van een breed publiek.

Schaarse vrije uren

Ondanks zijn overvolle agenda heeft Toine voldoende tijd ingepland om in het weekend leuke dingen te ondernemen met Eline en hun twee kinderen Noa van 5 en Benjamin van 2. En om op zondagmorgen met leeftijdsgenoten te sporten. Twee jaar geleden heeft hij zich weer aangesloten bij zijn oude makkers uit Heren II van Hockeyclub DES. Zij spelen, weliswaar vrijblijvend, ook competitie. Als er zondags maar tenminste elf spelers op het veld staan. Toine: ”Dat verbindt. Het zorgt voor de noodzakelijke ontlading en het is goed voor de sociale vaardigheden. En natuurlijk om energie op te doen voor weer een nieuwe werkweek. Samen met mijn eigen professionele team”.