Het leliehaantje is een klein kevertje met een glanzend felrood dekschild, met een zwarte onderkant, zwarte poten en kop. Ze worden hooguit 6 tot 11 mm lang. Die felrode kleur zegt in de natuur : ik ben niet lekker of giftig, eet mij niet op! Leliehaantjes zijn enkel te vinden op lelies of soortgenoten zoals keizerskronen en kievitsbloemen. Wie geen lelies in zijn tuin heeft, zal ze dus nooit tegenkomen.
In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is de kever zelf eigenlijk vrij onschuldig. Ze veroorzaken wat bladschade, maar dat is beperkt. Een ander paar mouwen zijn echter de larven die uit de feloranje eitjes komen. Dat zijn echte vraatmonstertjes die op een dag tijd bijna een hele plant “ontbladeren”. Omdat de bol zelf geen fotosynthese meer heeft, zal ook die afsterven. Daarbovenop bedekken de larven zich met hun eigen slijmerige uitwerpselen zodat geen enkele belager er ook maar aan denkt om ze op te eten. Ook het geraamte van de lelieplant hangt na een tijdje vol uitwerpselen van de larven.
Er bestaan biologische bestrijdingsmiddelen zoals Pokon Polysect spray of Syngenta Karate Zeon maar door de dikke slijmlaag zijn de larven goed beschermd.
Ik probeerde ook wel eens eigengemaakte knoflookspray maar echt goed werken is toch wat anders. De beste manier om ze kwijt te raken, is nog altijd om de kevers te vangen als ze zoals nu bij warmte bovenkomen. Die denken alleen aan paren en laten zich bij aanraken vallen zodat je ze met een pincet kan opvissen. Ja kan ook de feloranje eitjes aan de onderkant van de blaadjes eraf schrapen of de larven met blad en al verwijderen. Dit vraagt wel een regelmatige controle, vooral bij mooi weer.
Kwekers van leliebollen kennen uiteraard het probleem en trachten via natuurlijke afschrikking (geur en smaak) de planten weerbaarder te maken. Wil je nog bollen aanplanten en geen last hebben van deze kevertjes, kijk dan vooral naar oudere rassen zoals de Oriëntaalse lelies of de vroeger veel aangeplante trompetlelies. Die vinden de leliehaantjes blijkbaar niet zo lekker!
Fons Adams