"Het lijkt hier soms net unnen buurtwinkel", vertelt Jan. "Ze komen hier mee de meest uiteenlopende vraogen. Tot ‘n kloske garen aon toe. En of het nou ‘n kapotte leren tas is van Louis Vutton of een paar goeiekope afgetrapte schoen die ze toch nog vur de leste keer verzoold willen hebben… De meense kanne aaltijd bij oons terechte."

Een verhaal van Harry Hens

De klant heeft altijd gelijk

Jan van der Velden draagt nog steeds een sloof van het Schoenmakersgilde. Maar niet meer voor lang. Ruim drie weken geleden werd hij 65 jaar. Hij is stapsgewijs afscheid aan het nemen als echte Kaatsheuvelse ondernemer. Hij zit nog tot uiterlijk eind 2026 deeltijds tussen het schoeisel. "Ik werk nu nog drie dagen per week mee. Sietske inwerken, mijn opvolgster. Ze komt uit de orthopedie, dus de basis is meer dan goed. We begrijpen elkaar blindelings, we spreken dezelfde taal. Ik heb haar al een niet onbelangrijke tip gegeven. Ooit gehoord van mijn vader: De klant heeft altijd gelijk!"

Gemakzucht

De topper van dit moment zijn de populaire sneakers. Op de vraag van een klant: hoe krijg ik ze weer mooi, heeft Jan een simpel antwoord: Goed poetsen, dan staan ze weer te blinken. En wè kost dè es gij dè doet’? Jan: "€ 9,- Schoonmaken en poetsen kost meer dan die € 9,-." Meestal volgt dan hetzelfde antwoord als bij de meeste scholieren: "Dan doede gij ’t mar."

De piesschool

Jan van der Velden bracht zijn jeugdjaren door op de Sint Jansschool. "Wij noemden het altijd de ‘piesschool’. Als je langs de toiletten liep, hing er meestal zo’n onwelriekende geur. Vandaar." Jan vertelt met veel gevoel voor humor: "Ik draaide mee een muntje de deur van de leraren w.c. open. Daor rook ‘t tenminste een stuk frieser. Mar ik pieste expres over d’n bril." Na de basisschool mocht Jan naar de Mavo. Maar daar had hij totaal geen zin in. Hij gaf helemaal niks om leren. Dan maar naar de LTS. Maar welke richting? Word ik automonteur, of word ik schilder, metselaar, machinale houtbewerker? "Een krukske kan ik nog wel maken, maar…" Jan hoefde het niet verder uit te leggen aan vader Wimke. Hij wist meteen hoe laat het was.

Napolina

Wim van der Velden werkte op dat moment bij Napolina, de bekende damesschoenfabriek. Maar plotseling diende het onheil zich aan; Moeder Annie, meisjesnaam van Boxtel, van ‘de Kûster’, overleed plotseling op 47-jarige leeftijd. Vader, met vier opgroeiende zonen, stond er ineens alleen voor in het huishouden. Een totaal andere situatie. Hij ging halve dagen werken, om op die manier zoveel als mogelijk thuis te zijn voor zijn kinderen. Vader wist Jan, uit hoofde van zijn ervaring in de branche, enthousiast te maken voor het vak van schoenhersteller. Veelzijdig en verantwoordelijk werk, wist hij. Jan ging vanaf dan in de leer in een Dongense schoenherstellerij. Zijn baas was tevens zijn leraar op de vakopleiding in Rotterdam. Samen reden ze naar Rotterdam om de kneepjes van het specialistische vak onder de knie te krijgen. In 1984 durfde Jan de stap te wagen om voor zichzelf te gaan beginnen, achter het ouderlijk huis in de Huygenstraat. Tien jaar later zette hij de stap naar een groter winkelpand in de Hoofdstraat.

Brandweerman

De weinige vrije tijd die Jan had als zelfstandige ondernemer, wist hij verdienstelijk in te vullen als brandweerman. Meer dan 27 jaar gaf hij zijn beste krachten aan het plaatselijke brandweerkorps. De laatste jaren tennist hij twee keer per week bij Tennisvereniging Boemerang, hij zwemt samen met zijn overbuurman Kees (Stravens, HH) in het Olympiabad in Waalwijk, hij fietst regelmatig en hij knutselt en tuiniert veel. En, vele handen maken licht werk, hij verleent met enige regelmatig hand- en spandiensten bij de Winkeliersvereniging in het dorp.

De nieuwe generatie

Jan van der Velden heeft een hekel aan die vermaledijde mobieltjes. Hij heeft dan ook een goed advies aan de nieuwe AI generatie: "Laat die mobiel eens wat vaker thuis. En kom achter die computer vandaan. Kom eens wat meer onder de mensen. Een-op-een communiceren is veel interessanter. Dat is goed voor je sociale vaardigheden, voor je mensenkennis en voor je levenservaring. En het is leerzaam. Doe er alles aan om gezond ouder te worden. Ben tevreden met wat je hebt. En ga zeker niet naast je schoenen lopen."

Meer reuring

Of hij nog suggesties heeft voor het winkelgebeuren in de dorpskern? Jan kiest weloverwogen zijn woorden: "We mogen de realiteit niet uit het oog verliezen. Het Midden- en Klein Bedrijf, het MKB, staat zoals bekend al langer onder grote druk. De Kaatsheuvelse ondernemers moeten gezamenlijk proberen om de situatie zo positief als mogelijk te benaderen. Toon samen initiatieven. Want dat er meer reuring moet komen in het dorpshart, is een duidelijke zaak. Benader elkaar met de juiste ondernemingsgeest. Zet er met z’n allen de schouders onder."

Zondag 22 december schuiven Jan en Sietske om 12.00 uur aan in het praatprogramma ‘Kraak’ van Omroep Brabant, waarin zij meer komen vertellen over hun interessante vak in de schoenenbranche.